Inspirując się cytatem z Pana Tadeusza oraz analizując potrzeby osób Głuchych, Muzeum Pana Tadeusza zainicjowało projekt Tej ciszy chwila w Soplicowie, który ma na celu stworzenie przestrzeni do wymiany doświadczeń oraz dorobku kulturowego i językowego między dwiema społecznościami – słyszących i Głuchych.
Kluczowym działaniem projektu jest przystosowanie oferty edukacyjnej muzeum do potrzeb osób niesłyszących, aby umożliwić im lepsze poznanie poematu Adama Mickiewicza – jednego z najważniejszych dzieł polskiej kultury. W efekcie powstanie publikacja edukacyjna, w której zaproponowane zostaną scenariusze lekcji języka polskiego dla osób Głuchych. W ramach projektu odbędą się także szkolenia dedykowane edukatorom muzealnym, którzy poznają zasady współpracy z osobami z dysfunkcją słuchu oraz tłumaczami języka migowego.
Co więcej, Muzeum Pana Tadeusza angażuje osoby Głuche jako ekspertów w procesie opracowywania migowego tłumaczenia fragmentów Mickiewiczowskiej epopei z wykorzystaniem bogactwa Polskiego Języka Migowego (PJM). Tak przygotowana interpretacja Pana Tadeusza zostanie wykonana na żywo w salach muzeum oraz nagrana i udostępniona w Internecie, co umożliwi również osobom słyszącym wkroczenie do świata ciszy i spojrzenie na dobrze znany tekst z zupełnie nowej perspektywy. Powstałe materiały (artystyczne tłumaczenia) w języku migowym będą równie mocno skoncentrowane na formie wypowiedzi co na wyrafinowaniu poetyckiego pierwowzoru.
W ramach projektu od września do listopada 2017 zaproszone grupy osób Głuchych bezpłatnie skorzystają z oferty edukacyjnej, a następnie ocenią przebieg zajęć oraz ich wartość merytoryczną. Dzięki temu będzie można dopracować scenariusze lekcji oraz warsztatów muzealnych dla niesłyszących uczniów ze szkół podstawowych i licealnych. W testach wezmą udział cztery grupy z Dolnośląskiego Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego Nr 12 dla Niesłyszących i Słabosłyszących we Wrocławiu oraz z Zespołu Społecznych Szkół Integracyjnych „AMIGO”. Dodatkowo ocenione zostaną forma i wartość dwóch spacerów tematycznych: Los romantyka – życie i twórczość Adama Mickiewicza oraz Z wizytą w Soplicowie – świat przedstawiony „Pana Tadeusza”.
Jesienią rozpoczyna się także współpraca z grupami eksperckimi, które uczestniczą w czterech działaniach: przygotowaniach do ogólnego wprowadzenia do Pana Tadeusza oraz zajęciach językowych (grupa zamknięta), a także w warsztatach z pantomimy i plastyki ruchu (wydarzenie otwarte). Następnie każda z osób z grup eksperckich opracuje tłumaczenie na język migowy jednego fragmentu poematu Adama Mickiewicza. Kolejnym krokiem będą próby oraz nagranie profesjonalnych filmów. Na podstawie współpracy opracujemy publikację edukacyjną z czterema scenariuszami lekcji, którą wyślemy do szkół dla osób niesłyszących. Oferta edukacyjna muzeum również zostanie dostosowana dla grup osób z dysfunkcją słuchu. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na ekspozycji udostępnimy filmy z interpretacją fragmentów Pana Tadeusza w PJM.
Kulminacja projektu Tej ciszy chwila w Soplicowie nastąpi w sobotę 21 października 2017. Podczas wydarzeń otwartych dla wszystkich opowiemy o języku i kulturze Głuchych, zaprosimy na warsztaty rodzinne oraz zaprezentujemy prapremierę filmu z interpretacjami Pana Tadeusza w wykonaniu osób Głuchych, będącego efektem wcześniejszych działań.
Projekt Tej ciszy chwila w Soplicowie jest dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Kultura Dostępna.
koordynatorka: Lucyna Kościelniak
współorganizator: Fundacja FONIS
współpraca: Arkadiusz Bazak, Ewelina Ciszewska, Jacek Królikowski, Ewelina Moroń, Piotr Peciakowski, Maria Trębicka
opracowanie graficzne: Justyna Kieruzalska
PROGRAM WYDARZEŃ
sobota, 21 października 2017, godz. 12.00
W zaczarowanym świecie gestów
warsztaty rodzinne dla dzieci (3–6 lat)
prowadzenie: Lucyna Kościelniak
Czy zastanawialiście się kiedyś, ile gestów codziennie wykonujecie? Machamy kolegom na pożegnanie, pokazujemy uniesiony kciuk, jeśli coś się nam podoba albo głaszczemy brzuch, gdy jemy coś pysznego. A gdyby tak przez jeden dzień nie mówić w ogóle, tylko bawić się kalambury? Zapraszamy na zajęcia, podczas których poznamy podstawowe zwroty w języku migowym, poćwiczymy naszą mimikę, a w części plastycznej zrobimy motyla – międzynarodowy symbol Głuchych.
wstęp bezpłatny, obowiązują zapisy: edukacja-mpt@ossolineum.pl
sobota, 21 października 2017, godz. 16.00
Głusi (ś)migają Pana Tadeusza
wykład
prowadzenie: Ewelina Moroń
Wykład na temat języka i kultury Głuchych, podczas którego pokażemy, jak można odbierać świat wzrokiem oraz opowiemy, czym jest Polski Język Migowy (PJM). Sprawdzimy również, czy można przetłumaczyć Pana Tadeusza na ten język.
wstęp wolny
sobota, 21 października 2017, godz. 17.00
Pana Tadeusza w języku migowym
prapremiera
Głusi w przestrzeni muzealnej będą migać na żywo swoje interpretacje Pana Tadeusza. Każde wykonanie opatrzone będzie napisami oraz wsparte pomocą tłumacza języka migowego, co zapewni wydarzeniu pełną dostępność. Osoby słyszące będą mogły poznać inną interpretację Pana Tadeusza oraz spojrzeć na epopeję z zupełnie nowej perspektywy.
wstęp wolny
