Niebezpieczeństwo pożaru lasów jest wynikiem wyjątkowo suchej zimy oraz niekorzystnych warunków wiosennych, które spowodowały, że gleba i ściółka leśna są niezwykle wysuszone. W wielu miejscach Polski pojawiają się miejsca, gdzie nawet krok powoduje unoszenie się pyłu z wysuszonej ściółki, co świadczy o wysokim zagrożeniu pożarowym. Niestety, najczęściej pożary powstają nie z powodu działania natury, lecz wskutek działań lub zaniechań ludzi. Wypalanie traw, używanie otwartego ognia w pobliżu lasu, jazda samochodem po nieprzeznaczonych do tego terenach, czy niedopałki papierosów wyrzucone w lesie – to wszystko może wywołać tragedię, której skutki są często nieodwracalne.
Jerzy Fijas, zastępca dyrektora Generalnego Lasów Państwowych ds. zrównoważonej gospodarki leśnej, podkreśla, że sytuacja jest poważna i wymaga szczególnej ostrożności. Krótkotrwałe, przelotne deszcze nie poprawiają aż tak drastycznej sytuacji, a nadchodzący weekend bez opadów zwiększa ryzyko wystąpienia kolejnych pożarów.
Leśnicy i strażacy monitorują sytuację w lasach, ale odpowiedzialność za bezpieczeństwo spoczywa na nas wszystkich. Właśnie dlatego apelują o rozwagę i przestrzeganie podstawowych zasad bezpieczeństwa, takich jak nie wjeżdżanie samochodami na tereny leśne, nie używanie otwartego ognia w pobliżu lasu, nie wypalanie traw i nie zostawianie niedopałków papierosów w lesie. W przypadku zauważenia dymu czy ognia w lesie, konieczne jest natychmiastowe powiadomienie służb pod numerami alarmowymi 112 lub 998.
Statystyki są alarmujące. Od początku roku spłonęło niemal 700 hektarów powierzchni leśnej, a w wyniku tych pożarów cztery osoby odniosły obrażenia, a jedna straciła życie. Dramatyczny pożar w Biebrzańskim Parku Narodowym w kwietniu 2025 roku ukazał, jak trudne jest zwalczanie ognia w warunkach ekstremalnej suszy i wysokiego zagrożenia pożarowego. W takich warunkach walka z żywiołem wymaga nie tylko szybkiej reakcji, ale także specjalistycznego sprzętu i odpowiednio wyszkolonych służb.
Nadbrygadier Józef Galica, zastępca komendanta głównego Państwowej Straży Pożarnej, podkreśla, że obecne warunki klimatyczne sprawiają, iż walka z pożarami staje się coraz trudniejsza, a każde zaniedbanie może prowadzić do tragedii.
Podstawowe zasady bezpieczeństwa w lesie są kluczowe dla zapobiegania pożarom. Należy pamiętać, aby nie wjeżdżać samochodami w nieprzeznaczone do tego miejsca, zwłaszcza w okresie suszy, gdy rozgrzany silnik może doprowadzić do zapłonu ściółki. Również w odległości do 100 metrów od granicy lasu nie wolno używać otwartego ognia, chyba że w wyznaczonych do tego miejscach. Zabronione jest wypalanie traw i pozostałości roślinnych na terenach leśnych, gdyż jest to jedna z najczęstszych przyczyn pożarów. Warto też reagować na nietypowe zachowania ludzi w lasach, informując służby w razie podejrzenia zagrożenia. W sytuacji, gdy zauważymy ogień lub dym, powinniśmy niezwłocznie dzwonić pod numer 112 lub 998, aby jak najszybciej podjęto akcję gaśniczą.
W sytuacji wysokiego zagrożenia pożarowego, gdy warunki są szczególnie niebezpieczne, nadleśniczowie mogą wprowadzić okresowy zakaz wstępu do lasu. Decyzja ta jest ściśle regulowana przepisami prawa i podejmowana na podstawie wilgotności ściółki, która musi spaść poniżej 10 procent przez co najmniej pięć kolejnych dni. Zakaz obejmuje nie tylko obszary najbardziej zagrożone, ale także miejsca, w których prowadzone są prace gospodarcze związane z ochroną i hodowlą lasu. Informacje o zakazach wstępu można śledzić na stronie internetowej https://zakazywstepu.bdl.lasy.gov.pl/zakazy/, natomiast zagrożenie pożarowe jest na bieżąco aktualizowane na stronie https://bazapozarow.ibles.pl/zagrozenie/. Lasy Państwowe dysponują jednym z najlepszych systemów przeciwpożarowych w Europie, obejmującym sieci dróg dojazdowych, pasów przeciwpożarowych, punktów czerpania wody, a także stały monitoring lasów za pomocą dronów i floty lotniczej. System ten pozwala na szybkie wykrycie i skuteczne gaszenie pożarów, co jest kluczowe w obecnych warunkach klimatycznych.

